ŞANGAY İŞBİRLİĞİ ÖRGÜTÜ VE TÜRKİYE İLE İLİŞKİLER

Ali MİNAZ

Öz


Şangay İşbirliği Örgütünün temelleri Sovyetler Birliği’nin dağılma
dönemlerinde atılmıştır. Çin’in girişimleriyle Şangay İşbirliği Örgütünün
(ŞİÖ) oluşum planları başlamıştır. 26 Nisan 1996 tarihinde Çin
Halk Cumhuriyeti, Rusya Federasyonu, Kırgızistan, Kazakistan ve Tacikistan
ülke temsilcileri Çin’in Şangay kentinde bir araya gelerek birtakım
kararlar almışlardır. Netice itibarıyla “Şangay Beşlisi” kurulmuştur.
2021 yılı verilerine göre Şangay İşbirliği Örgütüne üye ülkelerin
toplam GSYH’si 24 trilyon dolara yaklaşmıştır. Kısaca dünya ekonomisinin
%25’ini Şangay İşbirliği Örgütü üye ülke ekonomileri oluşturmaktadır.
Dünyada önemli büyüklüklere sahip olan Çin, Hindistan ve
Rusya Federasyonu’nun ŞİÖ içinde yer alması örgütü ekonomik bakımdan
güçlü hale getirmektedir.
Türkiye bulunduğu konum olarak hem Avrupa ülkeleri hem
de Asya ülkeleri ile sıkı ticari ilişkilerde bulunmaktadır. Bundan dolayı
Türkiye ekonomisi için hem Avrupa Birliği üye ülkeleri hem de Şangay
İşbirliği Örgütü üye ülkeleri önem arz etmektedir. Türkiye 2021 yılı verilerine
göre toplam dış ticaretinin yaklaşık 260 milyar dolarlık kısmını
gelişmiş ülkeler (bazı AB ülkeleri dahil) ve ŞİÖ üye ülkeleri ile gerçekleştirmiştir.
Bu çalışmada Şangay İşbirliği Örgütü hakkında genel bilgiler
verilmiştir. Türkiye’nin Örgütle ilişkileri ele alınmıştır. Avrupa Birliği ile
Şangay İşbirliği Örgütü kıyaslamasına değinilmiştir. Elde edilen bulguya
göre, dünya ticaretinin Asya- Pasifik bölgesine kayma durumu anlaşılmıştır.


Anahtar Kelimeler


Şangay İşbirliği Örgütü, Avrupa Birliği, Şangay Beşlisi

Tam Metin:

PDF PDF (English)

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.